• De wetgeving over Tabak

    De wetgeving

    Er zijn verschillende wetten van kracht rond tabak en roken. De belangrijkste is de Tabakswet. De Tabakswet heeft tot doel het tabaksgebruik te beperken en niet-rokers te beschermen. De tabakswet kent bepalingen over onder andere producteisen, verplichte waarschuwingen op de verpakking, verkoopbeperkingen (verkooppunten, leeftijdsgrens), rookverboden en reclame.

    Producteisen

    Volgens de Tabakswet mag een sigaret niet meer dan 10 mg teer, 1 mg nicotine en 10 mg koolmonoxide bevatten. De hoeveelheid teer, nicotine en koolmonoxide moet vermeld staan op een pakje sigaretten. Ook een pakje shag moet het teer- en nicotinegehalte vermelden. Voor sigaren, pijptabak en andere tabaksproducten is het niet verplicht deze gehaltes weer te geven. Het is evenmin verplicht om andere stoffen, zoals additieven, op de pakjes te vermelden. Wel wordt in Nederland gewerkt aan een systeem dat tabaksfabrikanten verplicht informatie te verschaffen over de toevoegingen, maar deze zijn nog niet openbaar voor het publiek.

    Waarschuwingsteksten

    Op de verpakkingen van tabaksproducten moeten in Nederland sinds 2002 waarschuwingsteksten staan. Nederland heeft als een van de eerste landen deze waarschuwingsteksten ingevoerd. Deze zijn sinds 2002 echter niet meer gewijzigd, qua inhoud noch qua omvang. In steeds meer andere landen worden ook grafische waarschuwingen toegevoegd, die soms een groot deel van het pakje beslaan. Australië gebruikt per 1 december 2012, als eerste land in de wereld, generieke verpakkingen zonder merklogo’s, om de aantrekkelijkheid van de sigarettenverpakking te beperken. Er wordt aangenomen dat dit vooral een effect zal hebben op jongeren.

    Verkoopbeperkingen

    Hieronder valt het verbod om rookwaren te verkopen in overheidsinstellingen en bepaalde sectoren(gezondheidszorg, maatschappelijke dienstverlening of -ondersteuning, welzijn, sociaal cultureel werk, kunst & cultuur, sport en onderwijs). Uitgezonderd zijn instellingen en centra waar bewoners niet makkelijk zelf naar buiten kunnen, zoals verpleeg- en verzorgingshuizen.

    Een tweede verkoopbeperking betreft het verbod om tabaksproducten te verkopen aan personen jonger dan 18 jaar. De verkoper is verplicht vast te stellen of hij het product verkoopt aan iemand die de leeftijd van 18 jaar heeft bereikt.

    De verkoop van tabaksproducten via een automaat is verboden, tenzij de automaat standaard vergrendeld is en uitsluitend ontgrendeld kan worden ten behoeve van de uitgifte van een tabaksproduct aan iemand van 18 jaar of ouder. De tabaksautomaat mag niet in de buitenlucht staan.

    Tabaksfabrikanten en –verkopers mogen hun producten nooit gratis aan het publiek uitdelen. Het is eveneens verboden om sigaretten te verpakken in kleine pakjes die minder dan 19 sigaretten bevatten. Dat is omdat deze goedkopere pakjes makkelijker door jongeren worden gekocht.

    Rookverboden

    Op steeds meer plaatsen geldt een rookverbod. In de Tabakswet is opgenomen dat een rookverbod geldt in overheidsgebouwen, in gebouwen in speciale sectoren van de maatschappij (gezondheidszorg, onderwijs, welzijn, sociaal-cultureel werk, kunt en cultuur, sport, maatschappelijke dienstverlening), op de werkplek in alle bedrijven en instellingen, in het personenvervoer en in andere voor publiek toegankelijke gebouwen.

    Het is nog wel toegestaan om te roken in de open lucht, in speciale rookruimten die afsluitbaar zijn en speciaal zijn aangewezen om te roken, in privéwoningen en in kleine cafés waar een wettelijke uitzondering voor is gemaakt (eenmanshorecazaken).

    Reclame en sponsoring

    Reclame maken is alleen toegestaan in tabaksspeciaalzaken en onder verschillende voorwaarden. Het is verboden reclame te maken voor tabak op radio, televisie en internet en op billboards, in kranten en in tijdschriften. Sponsoring door een tabaksmerk is verboden.

    Andere wetten

    Naast de Tabakswet gelden ook enkele andere wetten.

    • Een belangrijke is de Wet op de accijns. De prijs van rookwaren geldt als een belangrijke manier om het gebruik te reguleren en gezondheid te bevorderen.
    • De accijns op een pakje van 19 sigaretten wordt in 2013 verhoogd met 35 cent en in 2014 nogmaals met ongeveer 9 cent. De accijns op een pakje shag van 40 gram gaat per 1-1-2013 € 0,60 omhoog.
    • In juli 2011 kostte een pakje met 19 sigaretten in de meest populaire prijsklasse € 4,80. Omgerekend naar 25 sigaretten is dat € 6,84, waarvan € 3,90 accijns en € 1,09 BTW.
    • Vergeleken met de landen in de EU-15 ligt de accijns in Nederland rond het gemiddelde. De accijns is het hoogst in Ierland en het laagst in Luxemburg1.
    • Verder zijn er wetten, besluiten en regelingen waarin ook aspecten over (mee)roken zijn opgenomen (denk aan de Arbowet en milieuwetgeving).

    Bronnen

    van Laar, et al. Nationale Drug Monitor Jaarbericht 2011.

    Reacties

    reacties